- સરસંઘચાલક મોહન ભાગવતે કરંજામાં સ્મૃતિ ભવન અને બાલાસાહેબ દેવરસ નેત્રાલયનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું.

બાલાઘાટ, 06 ઓક્ટોબર (હિ.સ.) : રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘના સરસંઘચાલક ડૉ. મોહન ભાગવતે કહ્યું કે, જ્યાં કામ સીધું થઈ રહ્યું છે, ત્યાં વધારે બોલવાની જરૂર નથી. વાણી કરતાં કામ વધુ મહત્વનું છે. તેમણે કહ્યું કે બાલાસાહેબ દેવરસ અને ભાઊરાવ દેવરાસનું આખું જીવન રાષ્ટ્રની સેવામાં સમર્પિત હતું.

ભાગવત મંગળવારે મધ્ય પ્રદેશના બાલાઘાટ જિલ્લાના લાંજી વિસ્તારના કરંજા ગામમાં બાલાસાહેબ અને ભાઊરાવ દેવરસ સ્મૃતિ ભવનના ઉદ્ઘાટન અને માધવ નેત્રાલયના સેન્ટર ફોર ઓપ્થાલ્મોલોજી એન્ડ ઓપ્થાલ્મોલોજીના શુભારંભ પ્રસંગે બોલી રહ્યા હતા. આ પ્રસંગે તેમણે સંઘના ત્રીજા સરસંઘચાલક બાલાસાહેબ દેવરસ અને વરિષ્ઠ પ્રચારક ભાઉરાવ દેવરાસની પૂર્વજોની ભૂમિ કરંજા ખાતે નવા બાંધવામાં આવેલા ભાઉરાવ દેવરાસ સ્મૃતિ ભવન અને બાલાસાહેબ દેવરાસ નેત્રાલયનું ઉદ્ઘાટન કર્યું હતું. કાર્યક્રમમાં ડૉ. ભાગવતે બાલાસાહેબ દેવરસ અને ભાઉરાવ દેવરસના ચિત્રને માળા પહેરાવી હતી.

ભારતની ધરતી પર સેવા અને કરુણાની વિધિઓસરસંઘચાલક ડૉ. ભાગવતે કરંજામાં કહ્યું હતું કે, ભારતની માટી અને સંસ્કૃતિમાં સેવા અને કરુણાની વિધિઓ છે. તેમણે કહ્યું હતું કે, સમગ્ર વિશ્વના ઈતિહાસમાં છેલ્લા 200 વર્ષમાં ભારતમાં જેટલા મહાન પુરુષો જોવા મળ્યા છે તેટલા ક્યારેય જોવા મળતા નથી. તેમણે કહ્યું હતું કે, અન્યના દુઃખથી પ્રેરિત થવું એ ભારતીય સમાજની નીતિનો એક ભાગ છે. તેમણે આ લાગણીને ભારતની માટી અને સંસ્કૃતિ સાથે જોડી હતી અને કહ્યું હતું કે સમાજમાં અન્ય લોકો માટે કંઈક કરવાની વૃત્તિ આપણા જીવન મૂલ્યોમાં રહી છે.

તેમણે ભારતીય કેપ્ટન સ્મિટ માચરનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો જેમણે વિમાન દુર્ઘટના દરમિયાન મુસાફરોનો જીવ બચાવ્યો હતો. તેણે કહ્યું કે, છરીના ઘા છતાં તેણે પોતાના જીવનની ચિંતા ન કરી અને મુસાફરોને સુરક્ષિત રાખવા માટે વિમાન ઉડાવવાનું ચાલુ રાખ્યું. તેમણે તેને ભારતીય નૈતિકતામાં હાજર અન્ય લોકો માટે બલિદાન અને સમર્પણની ભાવનાનું ઉદાહરણ ગણાવ્યું હતું.

સરસંઘચાલકે કહ્યું કે, સંઘ લોકોની ગુણવત્તા વધારવા માટે કામ કરે છે. સંસ્થાની ક્ષમતા વિકસાવવાની સાથે લોકોમાં માતૃભૂમિ પ્રત્યેની ભક્તિ અને સમાજ પ્રત્યેની સેવાની ભાવના વિકસાવવામાં આવે છે. સંઘ દરેકને પોતાની જેમ વર્તવાની આદત વિકસાવે છે. તેમણે સ્વયંસેવકને એમ કહીને સમજાવ્યું કે સ્વયંસેવક તે છે જે આગળ વધે છે અને સેવા કરે છે. સેવાના બદલામાં કોઈ નફાની અપેક્ષા રાખવામાં આવતી નથી. તેમણે કહ્યું કે, સંઘમાં આવા લોકો તૈયાર હોય છે, જેઓ આગળ સ્વાયત્ત રીતે કામ કરે છે, પરંતુ સંઘ તેમના કામનો શ્રેય પોતાને આપતું નથી. તેમણે કહ્યું કે, બાલાસાહેબ દેવરસની ચર્ચા આખી દુનિયામાં થતી હતી, તેમ છતાં તેઓ દરેક સાથે સામાન્ય રીતે વર્તતા હતા. તેઓ ભારતના સેવક હતા.

દેવરસ ભાઈઓના જીવનને યાદ કરતાબાલાસાહેબ દેવરાસ અને ભાઊરાવ દેવરાસના જીવન અને કાર્યોને યાદ કરતા ડૉ. ભાગવતે કહ્યું કે, તેમનું બંને જીવન રાષ્ટ્ર અને સમાજની સેવામાં સમર્પિત હતું. કરંજા ખાતેના સ્મારક ભવનની રચના તેમના જીવન, વિચારો અને સેવા કાર્યોની યાદોને જાળવી રાખવાના હેતુથી કરવામાં આવી છે. તે જ સમયે, બાલાસાહેબ દેવરસ નેત્રાલય દ્વારા ગ્રામીણ અને આદિવાસી વિસ્તારોના લોકોને આંખની સારવારની સુવિધાઓ પૂરી પાડવાના પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.

કાર્યક્રમની પ્રારંભિક ટિપ્પણીમાં ટ્રસ્ટના ઉપાધ્યક્ષ અરવિંદ મર્ડીકરે સ્વ. બાલાસાહેબ અને ભાઉરાવ દેવરાસના જીવન કાર્ય અને કરંજા ગામ સાથેના તેમના સંબંધો વિશે માહિતી આપી હતી. તેમણે દેવરસ ભાઈઓની યાદોને જીવંત રાખવા માટે ભૈયાજી જોશીના માર્ગદર્શન હેઠળ છેલ્લા 30 વર્ષથી કરવામાં આવી રહેલા સેવા કાર્યો પર પણ પ્રકાશ પાડ્યો હતો.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર/મુકેશ તોમર/ડૉ. મયંક ચતુર્વેદી/રામાનુજ શર્મા

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / અભિષેક બારડ