જ્યોતિર્મઠ, નવી દિલ્હી, 01 નવેમ્બર (હિ.સ.). ઉત્તરાખંડના ચમોલી જિલ્લામાં જોશીમઠ નજીક થયેલા હેલિકોપ્ટર અકસ્માતમાં જીવ ગુમાવનાર તમામ છ લોકોના પાર્થિવ શરીરને શોધી કાઢીને બચાવ અભિયાન પૂર્ણ કરી લેવામાં આવ્યું છે. દુર્ગમ અને ઊંચાઈવાળા પહાડી વિસ્તારમાં કઠિન ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓ વચ્ચે ચલાવવામાં આવેલા અભિયાન બાદ તમામ પાર્થિવ શરીરોને સડક માર્ગ સુધી પહોંચાડી દેવામાં આવ્યા. અહીંથી તેમને સામુદાયિક સ્વાસ્થ્ય કેન્દ્ર (સીએચસી), જોશીમઠ લાવવામાં આવ્યા. આવશ્યક ઔપચારિકતાઓ પૂર્ણ કર્યા પછી, તમામ છ પાર્થિવ શરીરોને હેલિકોપ્ટર દ્વારા અખિલ ભારતીય આયુર્વિજ્ઞાન સંસ્થાન (એમ્સ), ઋષિકેશ આજે મોકલી દેવામાં આવ્યા.

પ્રશાસન અનુસાર, દુર્ઘટના પછીથી જ વિવિધ બચાવ એજન્સીઓની ટીમો ઘટનાસ્થળે બચાવ અભિયાનમાં લાગેલી હતી. દુર્ઘટનાસ્થળ દુર્ગમ પહાડી વિસ્તારમાં હોવાને કારણે અને ત્યાં સુધી પહોંચવા માટે કઠિન પગપાળા રસ્તો હોવાને કારણે બચાવ દળોને પડકારજનક પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરવો પડ્યો. આ છતાં, ભારતીય સેના, ભારત-તિબેટ સીમા પોલીસ (આઈટીબીપી), રાજ્ય આપત્તિ પ્રતિભાવ દળ (એસડીઆરએફ), રાષ્ટ્રીય આપત્તિ મોચન દળ (એનડીઆરએફ), પોલીસ, જિલ્લા પ્રશાસન અને વન વિભાગની ટીમોએ પરસ્પર સમન્વયથી અભિયાન ચલાવ્યું.

બચાવ ટીમોના જવાનો કઠિન પહાડી રસ્તાઓથી પગપાળા ઘટનાસ્થળ સુધી પહોંચ્યા. આ પછી, તમામ છ મૃતકોના પાર્થિવ શરીરોને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢીને સડક માર્ગ સુધી લાવવામાં આવ્યા.

પહાડી વિસ્તારની ભૌગોલિક સ્થિતિ અને અવરજવરની મુશ્કેલીઓને ધ્યાનમાં રાખીને, અભિયાનમાં વિવિધ એજન્સીઓના સંસાધનો અને માનવશક્તિનો સંયુક્ત રીતે ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો.

તમામ પાર્થિવ શરીરોને સડક માર્ગે જોશીમઠ સ્થિત સામુદાયિક સ્વાસ્થ્ય કેન્દ્ર પહોંચાડવામાં આવ્યા. ત્યાં આવશ્યક કાનૂની અને ચિકિત્સકીય ઔપચારિકતાઓ પૂર્ણ કરવામાં આવી. આ પછી, એનટીપીસી હેલિપેડથી હેલિકોપ્ટર દ્વારા તમામ છ પાર્થિવ શરીરોને એમ્સ ઋષિકેશ મોકલવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી.

આ પ્રકારે, દુર્ઘટનામાં જીવ ગુમાવનાર તમામ છ લોકોના મૃતદેહોને ઘટનાસ્થળેથી બહાર કાઢવાની અને નિર્ધારિત ચિકિત્સા કેન્દ્ર સુધી પહોંચાડવાની કાર્યવાહી પૂર્ણ કરી લેવામાં આવી છે. બચાવ અભિયાનમાં સેનાથી લઈને સ્થાનિક પ્રશાસન અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન સાથે સંકળાયેલી એજન્સીઓની સંયુક્ત ભાગીદારી રહી.

ઉલ્લેખનીય છે કે, 30 ઓક્ટોબરના રોજ બદરીનાથ ધામથી દેહરાદૂન પરત ફરી રહેલું એક ખાનગી હેલિકોપ્ટર ચમોલી જિલ્લાના જોશીમઠ વિસ્તારમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું. ટ્રાન્સ ભારત એવિએશન પ્રાઇવેટ લિમિટેડનું એએસ-350બી-3 હેલિકોપ્ટર બદરીનાથ હેલિપેડથી બપોરે લગભગ 1:14 વાગ્યે દેહરાદૂનના સહસ્રધારા હેલિપેડ માટે રવાના થયું હતું. હેલિકોપ્ટરમાં પાયલટ સહિત કુલ છ લોકો સવાર હતા. આમાં પાંચ યાત્રીઓ શામેલ હતા.

હેલિકોપ્ટર જોશીમઠ વિસ્તારના ચાઈ ગામ નજીક વન ક્ષેત્રમાં દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું. દુર્ઘટનાની સૂચના મળ્યા પછી, સ્થાનિક પ્રશાસન, પોલીસ અને સુરક્ષા એજન્સીઓએ તાત્કાલિક શોધ અને બચાવ અભિયાન શરૂ કર્યું. દુર્ઘટનાસ્થળ દુર્ગમ પહાડી વિસ્તાર અને જંગલની વચ્ચે હોવાને કારણે રાહત અને બચાવ દળોને સ્થળ સુધી પહોંચવામાં મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડ્યો.

દુર્ઘટનામાં હેલિકોપ્ટરના પાયલટ અને તેમાં સવાર પાંચ યાત્રીઓનું મૃત્યુ થયું હતું.

દુર્ઘટના પછી, બચાવ દળોએ ઘટનાસ્થળે પહોંચીને રાહત કાર્ય શરૂ કર્યું. પહાડી વિસ્તારમાં કઠિન રસ્તાઓ, ઊંચાઈ અને પ્રતિકૂળ પરિસ્થિતિઓને કારણે પાર્થિવ શરીરોને બહાર કાઢવાનું અભિયાન પડકારજનક રહ્યું. વિવિધ એજન્સીઓના જવાનોએ સમન્વય સાધીને અભિયાન ચાલુ રાખ્યું અને તમામ છ પાર્થિવ શરીરોને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢ્યા.

તમામ છ પાર્થિવ શરીરોને એમ્સ ઋષિકેશ મોકલવામાં આવતાની સાથે જ ઘટનાસ્થળેથી મૃતદેહોને બહાર કાઢવાની કાર્યવાહી પૂર્ણ થઈ ગઈ છે. દુર્ઘટના પછી વિવિધ બચાવ એજન્સીઓના સંયુક્ત પ્રયાસથી ચલાવવામાં આવેલું અભિયાન દુર્ગમ હિમાલયી ક્ષેત્રમાં આપત્તિ અને દુર્ઘટના દરમિયાન રાહત કાર્યોના પડકારને પણ રેખાંકિત કરે છે.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / પ્રકાશ કપરુવાણ / રાજેશ કુમાર પાંડેય / મુકુંદ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / માધવી વ્યાસ