- ધનતેરસથી ભાઈબીજ સુધી દર્શન કરવાનો એક દુર્લભ અવસર, અન્નકૂટ ઉત્સવની તૈયારીઓ પૂરજોશમાં ચાલી રહી છે.

વારાણસી, 05 નવેમ્બર (હિ.સ.) : ઉત્તર પ્રદેશના ધાર્મિક શહેર વારાણસીમાં શ્રી કાશી વિશ્વનાથ મંદિર સંકુલમાં સ્થિત દેવી અન્નપૂર્ણાના સુવર્ણ મંદિરના દરવાજા વર્ષમાં ફક્ત એક જ વાર, ચાર કે પાંચ દિવસ માટે ભક્તો માટે ખુલે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ ખાસ પ્રસંગે, કાશીના ભગવાન, બાબા વિશ્વનાથ પોતે, ભિક્ષુક તરીકે પ્રગટ થાય છે અને વિશ્વના કલ્યાણ માટે દેવી અન્નપૂર્ણા પાસેથી ભોજન માંગે છે.

ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ મંદિર ફક્ત ધનતેરસથી ભાઈબીજ સુધી ખુલે છે.

આ વખતે, મંદિરના દરવાજા ધનતેરસ, 6 નવેમ્બરના રોજ ખુલશે, અને ભક્તો પાંચ દિવસ માટે દેવી અન્નપૂર્ણા, મહાલક્ષ્મી, ભૂદેવી અને ભગવાન મહાદેવની ચાંદીની મૂર્તિઓના દર્શન કરી શકશે. આ દિવસોમાં, દેશભરમાંથી લાખો ભક્તો માતાના સુવર્ણ સ્વરૂપના દર્શન કરવા કાશી પહોંચે છે.

માતાના ખજાના ને પ્રસાદ તરીકે પ્રાપ્ત કરવું એ એક સૌભાગ્યની વાત છે.

અન્નપૂર્ણા મઠ મંદિરના વડા મહંત શંકર પુરી મહારાજના જણાવ્યા મુજબ, મંદિરમાં દર્શન કર્યા પછી, ભક્તોને માતા અન્નપૂર્ણેશ્વરીના ખજાના તરીકે ચોખા, ડાંગરના ટુકડા અને એક અન્ન (સિક્કો) આપવામાં આવે છે. કાશીમાં એવું માનવામાં આવે છે કે જે ભક્ત આ અન્નને પોતાના પૈસાના ઠેકાણામાં અથવા લોકરમાં રાખે છે તેને આખા વર્ષ દરમિયાન ધન અને ખોરાકની કમી રહેશે નહીં.

સુવર્ણ પ્રતિમાનો અદ્ભુત વૈભવ

મંદિરમાં કમળના સિંહાસન પર માતા અન્નપૂર્ણાની મજબૂત સોનાની પ્રતિમા બિરાજમાન છે. માતાની જમણી બાજુ દેવી લક્ષ્મીની સુવર્ણ મૂર્તિ અને ડાબી બાજુ ભૂદેવીની સુવર્ણ મૂર્તિ છે. નોંધનીય છે કે, બાબા વિશ્વનાથની ચાંદીની પ્રતિમા માતાની થેલીની સામે ભીખ માંગવાની મુદ્રામાં ઉભી છે, જે આ અનોખા દૃશ્યને વધુ દિવ્ય બનાવે છે.

ઇતિહાસકારોના મતે, ૧૭૭૫માં જ્યારે કાશી વિશ્વનાથ મંદિરનું પુનઃનિર્માણ કરવામાં આવ્યું ત્યારે, દેવી અન્નપૂર્ણાનું આ મંદિર તેની બાજુમાં જ સ્થાપિત હતું. ભીષ્મ પુરાણમાં પણ દેવીની આ સુવર્ણ મૂર્તિનો ઉલ્લેખ છે. એક પ્રાચીન દંતકથા અનુસાર, કાશીમાં એક વખત ભયંકર દુકાળ પડ્યો હતો. ભગવાન શિવે પોતે દેવી અન્નપૂર્ણા પાસેથી ભિક્ષા માંગી હતી અને વચન મેળવ્યું હતું કે કાશીમાં કોઈ ભૂખ્યું નહીં રહે. ત્યારથી, એવી પરંપરા રહી છે કે કાશીમાં આવનાર દરેક મુલાકાતીને દેવી અન્નપૂર્ણાની કૃપાથી ભોજન મળે છે.

અન્નકૂટ ઉત્સવની તૈયારીઓમાં વહીવટીતંત્ર વ્યસ્ત

મંદિરના સંચાલન અને જિલ્લા વહીવટીતંત્રે દર્શન વ્યવસ્થાને અંતિમ સ્વરૂપ આપ્યું છે. હજારો લોકોની ભીડને નિયંત્રિત કરવા માટે ખાસ સુરક્ષા અને વ્યવસ્થાપન યોજનાઓ વિકસાવવામાં આવી છે. પ્રવેશ અને બહાર નીકળવા માટે બેરિકેડ, કામચલાઉ સીડી અને માર્ગો ચિહ્નિત કરવામાં આવી રહ્યા છે.

અન્નકૂટ ઉત્સવની તૈયારીઓ પણ શરૂ થઈ ગઈ છે. મોટી સંખ્યામાં મહિલાઓ પ્રસાદ તૈયાર કરવામાં વ્યસ્ત છે, અને વ્યવસ્થાપન મંદિરની સ્વચ્છતા અને પ્રસાદની શુદ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે ખાસ કાળજી લઈ રહ્યું છે.

ધનતેરસ પર બનનારા શુભ સંયોગો

ધાર્મિક કેલેન્ડર મુજબ, આ વર્ષે ધનતેરસ 6 નવેમ્બરના રોજ ઉજવવામાં આવશે. કાર્તિક મહિનાની ત્રયોદશી તિથિ 6 નવેમ્બરના રોજ સવારે 9:30 વાગ્યે શરૂ થાય છે અને 7 નવેમ્બરના રોજ સવારે 11:45 સુધી ચાલુ રહેશે. આ વર્ષે ધનતેરસ પર પ્રદોષ કાળ સાંજે 5:49 થી 8:23 વાગ્યા સુધી રહેશે. ધનતેરસની પૂજા માટે પ્રદોષ કાળ શ્રેષ્ઠ સમય માનવામાં આવે છે. જ્યોતિષી રવિન્દ્ર તિવારીના મતે, આ વર્ષે ધનતેરસ પર શુક્ર પ્રદોષ અને અનેક શુભ સંયોગો બની રહ્યા છે. આ વર્ષે દિવાળી 8 નવેમ્બર, રવિવારના રોજ છે.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર/શ્રીધર ત્રિપાઠી/દિલીપ શુક્લા/ડૉ. રાજેશ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / હર્ષ શાહ