નવી દિલ્હી, 22 ઓગસ્ટ (હિ.સ.)। ભારત અને મોરેશિયસે ઊર્જા ક્ષેત્રે પરસ્પર ભાગીદારી મજબૂત કરતાં 5 વર્ષના કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ અંતર્ગત ઇન્ડિયન ઓઇલ કોર્પોરેશન લિમિટેડ (આઇઓસીએલ) મોરેશિયસની પેટ્રોલ, ડીઝલ અને વિમાન ઇંધણ (એટીએફ) ની આયાત જરૂરિયાત પૂરી કરશે.

પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે શનિવારે જારી કરેલા નિવેદનમાં જણાવ્યું કે, કેન્દ્રીય પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રી હરદીપ સિંહ પુરીની મોરેશિયસની સત્તાવાર મુલાકાત દરમિયાન 20-21 ઓગસ્ટના રોજ આ કરારના દસ્તાવેજોની આપ-લે કરવામાં આવી. બંને દેશો વચ્ચે તેલ અને ગેસ ક્ષેત્રે સહયોગ વધારવા માટે સમજૂતી કરાર (એમઓયુ) પણ થયો છે.

મંત્રાલયે કહ્યું કે, તેમાં પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનો પુરવઠો, તાલીમ અને ક્ષમતા નિર્માણ અને જૈવ ઇંધણના ક્ષેત્રમાં સહયોગનો સમાવેશ થાય છે. કરાર હેઠળ આઇઓસી મોરેશિયસની પેટ્રોલ, હાઇસ્પીડ ડીઝલ અને વિમાન ઇંધણ (એટીએફ) ની સંપૂર્ણ આયાત જરૂરિયાત પૂરી કરશે. આ કરારથી હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્રમાં ભારતના મુખ્ય ઊર્જા સુરક્ષા ભાગીદાર તરીકેની ભૂમિકા મજબૂત થશે.

પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે કહ્યું કે, આ કરાર એવા સમયે થયો છે જ્યારે વૈશ્વિક ઇંધણ બજારમાં સંભવિત પુરવઠા વિક્ષેપો વચ્ચે દેશો પોતાની ઊર્જા સુરક્ષા મજબૂત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. પશ્ચિમ એશિયા ક્ષેત્રમાં ચાલી રહેલી અસ્થિરતાએ પણ ઊર્જા પુરવઠાની સુરક્ષાના મહત્વને વધાર્યું છે. જ્યારે, પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંકટ દરમિયાન પણ ભારતે નેપાળ અને ભૂટાનને પુરવઠાની પોતાની પ્રતિબદ્ધતાઓ પૂરી કરવાનું ચાલુ રાખ્યું, જે ક્ષેત્ર માટે એક ભરોસાપાત્ર સપ્લાયર તરીકે તેની સ્થિતિ દર્શાવે છે.

ભારત એક મુખ્ય તેલ શુદ્ધિકરણ કેન્દ્ર તરીકે ઉભરી આવ્યું છે. દેશની 23 રિફાઇનરીઓમાંથી દર વર્ષે લગભગ 26.7 કરોડ ટન શુદ્ધ પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનું ઉત્પાદન થાય છે. ભારત શુદ્ધ ઇંધણનો શુદ્ધ નિકાસકાર છે. ભારત પહેલાથી જ પોતાના પડોશી દેશો નેપાળ અને ભૂટાનને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનોનો પુરવઠો પૂરો પાડે છે અને ક્ષેત્રના અન્ય દેશો સહિત વિવિધ બજારોમાં પણ મોટી માત્રામાં ઇંધણની નિકાસ કરે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે, બંને દેશો વચ્ચેનો આ કરાર સદીની શરૂઆતથી ચાલી રહેલી વ્યાવસાયિક ઉપસ્થિતિ પર આધારિત છે. ઇન્ડિયન ઓઇલે 2001 માં પોતાની સહાયક કંપની ઇન્ડિયન ઓઇલ (મોરેશિયસ) લિમિટેડ દ્વારા મોરેશિયસના બજારમાં પણ પોતાની સેવાઓ શરૂ કરી હતી.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / પ્રજેશ શંકર / સંજીવ પાશ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / ડો.હિતેશ એન.વ્યાસ