- સભ્યતાઓના સંઘર્ષ અને ઉદારતાની મહાકાવ્ય ગાથા પર કેન્દ્રિત નવ દિવસીય મહાભારત સમાગમ આજથી શરૂ થાય છે.

ભોપાલ, નવી દિલ્હી, 16 જાન્યુઆરી (હિ.સ.). વૈશ્વિક સભ્યતાઓના સંઘર્ષ અને ઉદારતાની મહાકાવ્ય ગાથા, મહાભારત પર કેન્દ્રિત દેશનો પ્રથમ અને સૌથી મોટો સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમ ભોપાલમાં યોજાવાનો છે. મધ્યપ્રદેશ સરકારના સંસ્કૃતિ વિભાગ હેઠળ વીર ભારત ન્યાસ દ્વારા આયોજિત, સમાગમનું ઉદ્ઘાટન મુખ્યમંત્રી ડૉ. મોહન યાદવ દ્વારા, આજે સાંજે 7:30 વાગ્યે ભારત ભવન ખાતે કરવામાં આવશે.

વીર ભારત ન્યાસના ટ્રસ્ટી સચિવ શ્રીરામ તિવારીએ જણાવ્યું હતું કે, આ નવ દિવસીય સમાગમ નાટક, નૃત્ય-નાટક, કઠપૂતળી કાર્યશાળાઓ, લોક અને શાસ્ત્રીય પ્રદર્શન, આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મ મહોત્સવ અને એક ઇમર્સિવ ડોમ થિયેટર દ્વારા યુદ્ધ સામે શાંતિનો સંદેશ આપશે, જે મહાભારતના વિવિધ પાસાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. આ પ્રસંગે, શસ્ત્રો, ચક્રવ્યૂહ અને ધ્વજ, મહાભારત આધારિત ફોટો પ્રદર્શન, ભારતીય કઠપૂતળીઓ, શ્રી કૃષ્ણ પાથેય ન્યાસનું મેગેઝિન અને વેબસાઇટ, અને સભ્યાતો કી સાંસ (વૈશ્વિક કવિતાઓનો સંગ્રહ), અને ભૂલી બિસરી સભ્યતાએ જેવા પ્રકાશનોનું વિમોચન કરવામાં આવશે.

તેમણે સમજાવ્યું કે, આજે, રશિયા, ચીન, અમેરિકા, યુક્રેન, ઈરાન, ઇરાક, વેનેઝુએલા, ક્યુબા, બાંગ્લાદેશ, નેપાળ, શ્રીલંકા અને પાકિસ્તાન સહિત સમગ્ર વિશ્વ યુદ્ધ, હિંસા અને ક્ષીણ થતી સંસ્કૃતિઓની પીડાથી પીડાઈ રહ્યું છે. આવા સમયે, મહાભારત આપણને આત્મનિરીક્ષણ અને શાંતિનો માર્ગ બતાવે છે. સંસ્કૃતિઓના સંઘર્ષ અને ઉદારતાની આ મહાકાવ્ય વાર્તા યુદ્ધની અનિવાર્યતા તેમજ તેના પ્રતિકૂળ પરિણામોની ગહન સમજ આપે છે.

તિવારીએ કહ્યું કે, હકીકતમાં શ્રી કૃષ્ણે, મહાભારત યુદ્ધને રોકવા માટે તેમના જીવનના સૌથી ગંભીર અને કરુણાપૂર્ણ પ્રયાસો કર્યા હતા. તેમણે બળ કરતાં સંવાદને પ્રાથમિકતા આપી હતી; તેમણે શસ્ત્રોને નહીં, પણ શાણપણને પ્રાથમિકતા આપી હતી. શાંતિ દૂત તરીકે, તેઓ હસ્તિનાપુર ગયા અને કૌરવો પાસેથી માત્ર પાંચ ગામોની માંગણી કરીને સાબિત કર્યું કે સત્યનો માર્ગ બલિદાન અને સંમતિમાં રહેલો છે. શ્રી કૃષ્ણનો સંદેશ આજે પણ વધુ સુસંગત છે. તેઓ શીખવે છે કે યુદ્ધ ક્યારેય પ્રથમ પસંદગી ન હોવી જોઈએ, અને જ્યારે સંઘર્ષ અનિવાર્ય બની જાય છે, ત્યારે પણ તેનો ઉદ્દેશ વિનાશ નહીં, પરંતુ ન્યાય અને જન કલ્યાણ હોવો જોઈએ. મહાભારતમાં શ્રી કૃષ્ણના પ્રયાસો શાંતિ, સંવાદ અને શાણપણમાં માનવતા માટે એક શાશ્વત પાઠ છે. તેમણે નિર્દેશ કર્યો કે મહાભારત યુદ્ધમાં 185 થી વધુ જાતિઓએ ભાગ લીધો હતો.

તિવારીએ માહિતી આપી કે, આ ભાવના પર કેન્દ્રિત દેશનો પ્રથમ અને સૌથી મોટો સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમ ભોપાલના ભારત ભવન ખાતે યોજાઈ રહ્યો છે. મુખ્યમંત્રી ડૉ. મોહન યાદવ આ કાર્યક્રમનું ઉદ્ઘાટન કરશે. અન્ય કાર્યક્રમો માટે મંત્રીઓને મુખ્ય અતિથિ તરીકે આમંત્રિત કરવામાં આવી રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે, આ કાર્યક્રમ મહાભારતને ફક્ત યુદ્ધ કથા તરીકે જ નહીં, પરંતુ શાંતિ, કરુણા અને સભ્યતાના શાણપણના મહાકાવ્ય તરીકે રજૂ કરશે.

આ દેશોના નાટ્ય જૂથો પ્રદર્શન કરશે.

ટ્રસ્ટી સચિવે જણાવ્યું કે, વૈશ્વિક સંસ્કૃતિનો ઇતિહાસ સંઘર્ષ અને ઉદારતાની સહિયારી ગાથા છે. સંઘર્ષે તેમને દ્રઢતા, હિંમત અને ઓળખ આપી, જ્યારે ઉદારતાએ સહઅસ્તિત્વ, કરુણા અને સંવાદ શીખવ્યો. સંઘર્ષ વચ્ચે પણ, સંસ્કૃતિઓ એકબીજા પાસેથી શીખવાનું અને માનવતાને આગળ વધારવાનું ચાલુ રાખ્યું. આ માટે, ભારત, ઇન્ડોનેશિયા, શ્રીલંકા અને જાપાનના પ્રખ્યાત નાટ્ય જૂથો તેમના પ્રદર્શન રજૂ કરશે. શ્રીરામ તિવારીએ જણાવ્યું હતું કે વીર ભારત ટ્રસ્ટના ઉદ્દેશ્યોને ધ્યાનમાં રાખીને, આગામી વર્ષોમાં આ કાર્યક્રમનો રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વિસ્તાર કરવામાં આવશે.

શ્રીમદ ભગવદ ગીતા જ્ઞાન સ્પર્ધાના વિજેતાઓનું સન્માન કરવામાં આવશે.

વીર ભારત ન્યાસ દ્વારા આયોજિત શ્રીમદ ભગવદ ગીતા જ્ઞાન સ્પર્ધામાં પ્રથમ ઇનામ, રાયસેનની દીક્ષા સિંહ અને ભોપાલની હિમાંશી મિશ્રાને (એક લાખ રૂપિયાના ઇનામ), દ્વિતીય ઇનામ ગ્વાલિયરના ભુવનેશ કૈનને (51 હજાર રૂપિયાના ઇનામ) અને ત્રીજું ઇનામ ત્રણ વિજેતાઓ, ગ્વાલિયરના માન્યા ભટનાગર, છિંદવાડાના ગોવિંદ સિંહ અને હરદાના કાર્તિક (21 હજાર રૂપિયાના ઇનામ)ને આપવામાં આવશે.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / મુકેશ તોમર / મુકુન્દ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / ડો.હિતેશ એન.વ્યાસ