ભોપાલ, નવી દિલ્હી, 5 ઓગસ્ટ (હિ.સ.): કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ મંત્રાલયના નેજા હેઠળ મધ્યપ્રદેશની રાજધાની ભોપાલમાં ચાર દિવસીય બ્રિક્સ સાંસ્કૃતિક સમિટ 2026 આજથી શરૂ થશે. તે 8 ઓગસ્ટના રોજ પૂર્ણ થશે. કુશાભાઉ ઠાકરે કન્વેન્શન સેન્ટર (મિન્ટો હોલ) ખાતે આયોજિત આ સમિટમાં સંસ્કૃતિ મંત્રીઓ, વરિષ્ઠ અધિકારીઓ અને 10 બ્રિક્સ સભ્ય અને ભાગીદાર દેશોના 100 થી વધુ વિદેશી પ્રતિનિધિઓ હાજરી આપશે. સમિટમાં સાંસ્કૃતિક સહયોગ, વારસા સંરક્ષણ અને પરસ્પર ભાગીદારી સંબંધિત અનેક મહત્વપૂર્ણ સત્રો યોજાશે.

કેન્દ્રીય સંસ્કૃતિ મંત્રાલયના સચિવ વિવેક અગ્રવાલે જણાવ્યું હતું કે, નીતિ માળખા અને વિવિધ વિષયો પર વિગતવાર ચર્ચા 5 અને 6 ઓગસ્ટના રોજ સત્તાવાર સ્તરે થશે. 7 અને 8 ઓગસ્ટના રોજ સંસ્કૃતિ મંત્રીઓ અને નાયબ મંત્રીઓના સ્તરે ચર્ચા દ્વારા અંતિમ સર્વસંમતિ પ્રાપ્ત થશે. તેમણે સમજાવ્યું કે પ્રથમ તબક્કામાં સભ્ય દેશો સાથે વર્ચ્યુઅલ મીટિંગમાં પ્રારંભિક માળખા પર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી, ત્યારબાદ વારાણસીમાં યોજાયેલી બીજી મીટિંગમાં પ્રતિનિધિઓ દ્વારા ઊંડાણપૂર્વક ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. ભોપાલમાં આયોજિત ત્રીજી અને અંતિમ મીટિંગમાં ઘોષણાને ઔપચારિક રીતે બહાલી આપવામાં આવશે.

અગ્રવાલે જણાવ્યું હતું કે, આજે સાંજે પ્રતિનિધિઓ ઇન્દિરા ગાંધી રાષ્ટ્રીય માનવ સંગ્રહાલયની મુલાકાત લેશે, જ્યાં તેમનું માટીકામ પ્રદર્શનમાં પરંપરાગત સ્વાગત અને સ્વદેશી હસ્તકલા અને પરંપરાગત જ્ઞાન પ્રણાલીઓના જીવંત પ્રદર્શનો પ્રાપ્ત થશે. આ પછી, પ્રતિનિધિઓ આદિવાસી આવાસમાં નાગા હાઉસ અને હિમાલય ગામનો માર્ગદર્શિત પ્રવાસ શરૂ કરશે, સ્થાપત્ય, જીવનશૈલી અને સાંસ્કૃતિક વારસાનું અવલોકન કરશે. વીથી કોમ્પ્લેક્સમાં વિધિવત દીવા પ્રગટાવવા (અલવિલાક્કુ) અને ગેલેરીઓના પ્રવાસ પછી, ઓડિટોરિયમમાં એક સાંસ્કૃતિક સાંજનું આયોજન કરવામાં આવશે, જેમાં કથક નૃત્ય, પરંપરાગત સમુદાય નૃત્યો અને ભારતના વિવિધ પરંપરાગત અને આદિવાસી પોશાકો દર્શાવતો ફેશન શો રજૂ કરવામાં આવશે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે, 6 ઓગસ્ટના રોજ ત્રીજી બ્રિક્સ સંસ્કૃતિ કાર્યકારી જૂથની બેઠકમાં બ્રિક્સ સંસ્કૃતિ મંત્રીઓની ઘોષણાના મુસદ્દા અને સાંસ્કૃતિક સહયોગના અન્ય પ્રાથમિકતા ક્ષેત્રો પર ચર્ચા કરવામાં આવશે. આમાં સાંસ્કૃતિક વારસાનું રક્ષણ, સંગ્રહાલયો, સાંસ્કૃતિક અને સર્જનાત્મક ઉદ્યોગો, સાંસ્કૃતિક વિનિમય, ક્ષમતા નિર્માણ અને બ્રિક્સ દેશો વચ્ચે લોકો-થી-લોકોના સંબંધોનો સમાવેશ થાય છે. કાર્યકારી જૂથની ભલામણો મંત્રી સ્તરની બેઠક દરમિયાન સંસ્કૃતિ મંત્રીઓની ચર્ચા માટેનો આધાર બનશે. સાંજે, ભોપાલના રવિન્દ્ર ભવન ખાતે બ્રિક્સ સાંસ્કૃતિક મહોત્સવનું આયોજન કરવામાં આવશે, જેમાં બ્રિક્સ સભ્ય અને ભાગીદાર દેશો દ્વારા સાંસ્કૃતિક પ્રદર્શન રજૂ કરવામાં આવશે. આ કાર્યક્રમ જાહેર જનતા માટે ખુલ્લો રહેશે અને ભાગ લેનારા દેશોની સમૃદ્ધ અને વૈવિધ્યસભર પ્રદર્શન કલા પરંપરાઓના સાક્ષી બનવાની તક પૂરી પાડશે.

7 ઓગસ્ટના રોજ, મુખ્ય બ્રિકસ સાંસ્કૃતિક મહોત્સવ 2026 રવિન્દ્ર ભવન ખાતે સાંજે યોજાશે, જે ખાસ કરીને ક્યુરેટ કરાયેલ સહયોગી સંગીત કાર્યક્રમ છે જેમાં ભારત અને સભ્ય બ્રિકસ દેશોના પ્રખ્યાત સંગીતકારો અને કલાકારો એકત્ર થશે. આ કાર્યક્રમ સર્વે ભવન્તુ સુખિનઃ ના આહવાનથી શરૂ થશે, ત્યારબાદ ભારતીય સંગીતના રંગો રજૂ થશે, જે હિન્દુસ્તાની અને કર્ણાટક શાસ્ત્રીય પરંપરાઓની ઉજવણી કરશે. આ કાર્યક્રમનું મુખ્ય આકર્ષણ બ્રિકસ શાંતિ ગીત - શાંતિ એ ભૂમિની ભાષા છે હશે, જે ભાગ લેનારા બ્રિકસ દેશોમાં એક સંગીતમય યાત્રા હશે. તેમાં બેલારુસ, બ્રાઝિલ, ચીન, ઇજિપ્ત, ઇથોપિયા, ઇન્ડોનેશિયા, ઈરાન, રશિયા, સાઉદી અરેબિયા, દક્ષિણ આફ્રિકા અને સંયુક્ત આરબ અમીરાતની સંગીત પરંપરાઓનો સમાવેશ થશે. આ કાર્યક્રમમાં ભવ્ય ઓર્કેસ્ટ્રા પ્રદર્શન બધાને શાંતિ, બધાને સંવાદિતા અને એકતાનો ઉમંગ પણ શામેલ હશે.

સંસ્કૃતિ વિભાગ અમૃત્સ્ય મધ્યપ્રદેશ - એક અલૌકિક સાંસ્કૃતિક મહાકાવ્ય ને બ્રિક્સ સાંસ્કૃતિક મહોત્સવ 2026 ના અંતિમ અને ભવ્ય પ્રસ્તુતિ તરીકે રજૂ કરશે. પ્રખ્યાત કોરિયોગ્રાફર મૈત્રેયી પહારીના નિર્દેશનમાં 125 થી વધુ સિદ્ધહસ્ત કલાકારો દ્વારા રજૂ કરાયેલ આ નૃત્ય રચના, મધ્યપ્રદેશના જીવંત આત્માને ઓમના શાશ્વત ધ્વનિ સાથે જીવંત કરશે. આ ભવ્ય યાત્રા મહેમાનોને ભીમબેટકા, સાંચી અને ખજુરાહોના યુનેસ્કો વૈભવથી ચિત્રકૂટના રામ પથ ગમન અને ઉજ્જૈનમાં સાંદીપનિ આશ્રમની કૃષ્ણ લીલા સુધીની પવિત્ર યાત્રા પર લઈ જાય છે. તેમાં ગ્વાલિયર, ઓરછા અને માંડુના ઐતિહાસિક કિલ્લાઓની ગાથા, મહેશ્વરી-ચંદેરી કાપડની ભવ્યતા અને બૈગા, મટકી અને બધાઈ જેવા સમૃદ્ધ આદિવાસી લોકનૃત્યોનો ઉલ્લાસ શામેલ છે. ભોપાલના તળાવોથી લઈને બાબા મહાકાલના શહેર ઉજ્જૈન સુધી, ઓમકારેશ્વરની આધ્યાત્મિકતા અને માતા નર્મદાની મહા આરતીમાં ડૂબેલા, આ પ્રસ્તુતિ મહેમાનોને સિંહસ્થ કુંભ 2028 માટે એક ભવ્ય આધ્યાત્મિક આમંત્રણ પણ આપશે. આ બેઠક બ્રિક્સ સંસ્કૃતિ મંત્રીઓની ઘોષણા અપનાવવા સાથે સમાપ્ત થશે, જે બ્રિક્સ માળખામાં સાંસ્કૃતિક સહયોગ વધારવા માટે એક સહિયારી દ્રષ્ટિ અને ભવિષ્યનો રોડમેપ નક્કી કરશે.

યુનેસ્કો વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ, સાંચીનો સાંસ્કૃતિક પ્રવાસ

યુનેસ્કો વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટ, ભીમબેટકા રોક શેલ્ટર્સમાં પ્રતિનિધિઓ માટે વૈકલ્પિક પ્રવાસનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. આ પ્રવાસ વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ પ્રાગૈતિહાસિક સાંસ્કૃતિક લેન્ડસ્કેપ્સમાંના એક અને ભારતના અસાધારણ રોક આર્ટ વારસાનો અનુભવ કરવાની તક પૂરી પાડશે.

ઔપચારિક બેઠકો સાથે, ભોપાલના ઐતિહાસિક વૈભવ અને કુદરતી સૌંદર્યમાં પ્રતિનિધિઓને ડૂબાડવા માટે અનેક આકર્ષક પ્રવૃત્તિઓનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. શહેરના સમૃદ્ધ અને જીવંત ઇતિહાસનો નજીકથી અનુભવ પૂરો પાડવા માટે 5 અને 8 ઓગસ્ટના રોજ પ્રતિનિધિઓ માટે હેરિટેજ વોકનું આયોજન કરવામાં આવશે. 7 ઓગસ્ટના રોજ પ્રકૃતિ અને પક્ષી પ્રેમીઓ માટે એક ખાસ પક્ષી નિરીક્ષણ સત્રનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જ્યારે 6 અને 7 ઓગસ્ટના રોજ, પ્રતિનિધિઓ ભોપાલના પ્રખ્યાત તળાવ (બોટ ક્લબ) પર આરામદાયક શિકારા રાઈડનો આનંદ માણી શકશે. વધુમાં, 7 ઓગસ્ટના રોજ પ્રતિનિધિઓ માટે મધ્યપ્રદેશની ઉત્કૃષ્ટ હસ્તકલા અને સ્થાનિક કલાકૃતિઓ ખરીદવા માટે એક ખાસ શોપિંગ કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે.

પ્રતિનિધિઓ રાજ્યના અધિકૃત ભોજનનો સ્વાદ માણશે.

મુલાકાતી પ્રતિનિધિઓને મધ્યપ્રદેશની સમૃદ્ધ રાંધણ પરંપરાઓ અને અનોખા સ્વાદનો અનુભવ કરાવવા માટે ખાસ મેનુ ગોઠવવામાં આવ્યા છે. આ કાર્યક્રમમાં માલવી, બુંદેલી અને નિમાર જેવી પ્રાદેશિક શૈલીઓના અધિકૃત સ્થાનિક અને પ્રાદેશિક ભોજનનો સમાવેશ થશે. પ્રતિનિધિઓને પરંપરાગત દાલ બાફલા, નિમોના, રીકામાચ, ગુઇયા કી સબઝી, ચંબલ થોપ્પા, ચાંદિયા, બડા અને કોડો અને કુટકી જેવી સ્વસ્થ બાજરી આધારિત વાનગીઓનો સ્વાદ માણવાની તક મળશે. આંતરરાષ્ટ્રીય મહેમાનોના સ્વાદ અને પસંદગીઓને ધ્યાનમાં રાખીને પશ્ચિમી અને પ્રાચ્ય વાનગીઓની વિશાળ શ્રેણી પણ પીરસવામાં આવશે.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / મુકેશ તોમર / મુકુન્દ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / ડો.હિતેશ એન.વ્યાસ