
નવી દિલ્હી, 05 ઓક્ટોબર (હિ.સ.). દૂરસંચાર વિભાગ (ડીઓટી)નું સંચાર સાથી પોર્ટલ મે 2023માં શરૂ થયા પછી 30 કરોડથી વધુ વખત જોવામાં આવ્યું છે. પોર્ટલની મદદથી અત્યાર સુધીમાં 14 લાખથી વધુ ગુમ થયેલા કે ચોરાયેલા મોબાઇલ ફોન પાછા મેળવવામાં આવ્યા છે, જ્યારે શંકાસ્પદ સાયબર છેતરપિંડીથી 5,000 કરોડ રૂપિયાથી વધુના સંભવિત નુકસાનને અટકાવવામાં આવ્યું છે.
કેન્દ્રીય સંચાર મંત્રાલય અનુસાર, સંચાર સાથી પોર્ટલ નાગરિકોને એક જ મંચ પર ઘણી મહત્વપૂર્ણ સુવિધાઓ પૂરી પાડે છે. આના માધ્યમથી લોકો શંકાસ્પદ ફોન કોલ, લઘુ સંદેશ અને વોટ્સએપ સંદેશાઓની ફરિયાદ કરી શકે છે. પોતાના નામે જારી થયેલા મોબાઇલ જોડાણોની માહિતી મેળવી શકે છે અને ગુમ થયેલા કે ચોરાયેલા ફોનને અવરોધિત કરાવી શકે છે. મોબાઇલ ફોનની વાસ્તવિકતાની તપાસ પણ કરી શકે છે.
મંત્રાલયે જણાવ્યું કે, પોર્ટલ પર આવતો દરેક નાગરિક ફક્ત પોતાને જ નહીં, પરંતુ અન્ય લોકોને પણ સાયબર છેતરપિંડીથી બચાવવામાં મદદ કરે છે. નાગરિકો દ્વારા શેર કરવામાં આવેલી માહિતીને ઉપયોગી ગુપ્ત માહિતીમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવે છે, જેનાથી દૂરસંચાર વિભાગ, બેંક અને કાયદા અમલીકરણ સંસ્થાઓ ઠગ સામે સમયસર કાર્યવાહી કરી શકે છે. આ જ કારણસર સંચાર સાથીનો ઉપયોગ કરનારા લોકોને ‘સાયબર યોદ્ધા’નું બિરુદ આપવામાં આવ્યું છે.
સંચાર સાથી પોર્ટલ પર ઉપલબ્ધ ‘ચક્ષુ’ સુવિધા હેઠળ નાગરિકો નકલી કેવાયસી અદ્યતન માહિતી, વીજળી દેયકની ચુકવણી, બેંક અધિકારી બનીને કરવામાં આવતા ફોન કોલ, રોકાણ, નોકરી અને લોન સંબંધિત શંકાસ્પદ સંદેશાઓની ફરિયાદ કરી શકે છે. આ ઉપરાંત, લોકો પોતાના નામે જારી થયેલા મોબાઇલ નંબરોની માહિતી મેળવીને અનધિકૃત કે બિનજરૂરી જોડાણોને બંધ કરાવવા માટે વિનંતી પણ કરી શકે છે.
મંત્રાલયના આંકડા અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં 60.96 લાખ ગુમ થયેલા કે ચોરાયેલા મોબાઇલ ફોન અવરોધિત કરવામાં આવ્યા છે. તેમાંથી 37.85 લાખ મોબાઇલ ફોન શોધી કાઢવામાં આવ્યા, જ્યારે 14 લાખથી વધુ ફોન પાછા પણ મેળવવામાં આવ્યા. આ સાથે જ 4 કરોડથી વધુ નાગરિકો દ્વારા પોતાના નામે જારી થયેલા મોબાઇલ જોડાણોની તપાસ સંબંધિત વિનંતીઓનો નિકાલ કરવામાં આવ્યો છે.
હિન્દુસ્થાન સમાચાર / પ્રશાંત શેખર / પવન કુમાર
હિન્દુસ્થાન સમાચાર / માધવી વ્યાસ