નવી દિલ્હી, 8 એપ્રિલ (હિ.સ.). અમેરિકા, ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા યુદ્ધવિરામની જાહેરાત બાદ, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં 17 ટકાનો ઘટાડો થયો. બ્રેન્ટ ક્રૂડ ઘટીને 91.88 ડોલર પ્રતિ બેરલ થયો, જ્યારે વેસ્ટ ટેક્સાસ ઇન્ટરમીડિયેટ (ડબ્લ્યુટીઆઈ) ક્રૂડ ઘટીને 91.05 ડોલર પ્રતિ બેરલ થયો. અગાઉ, બ્રેન્ટ ક્રૂડ પાછલા સત્ર દરમિયાન 109.27 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર બંધ થયો હતો, જ્યારે ડબ્લ્યુટીઆઈ ક્રૂડ પાછલા સત્રમાં 112.95 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર બંધ થયો હતો. ભારતીય સમય મુજબ સવારે 9:00 વાગ્યે, બ્રેન્ટ ક્રૂડ 94.56 ડોલર પ્રતિ બેરલ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું હતું, જે 13.47 ટકા ઘટીને છે. તેવી જ રીતે, ડબ્લ્યુટીઆઈ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ 15.20 ટકા ઘટીને 95.78 ડોલર પ્રતિ બેરલ થયા.

ઉલ્લેખનીય છે કે, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં આ ઘટાડો યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા ઇરાનના પાવર અને નાગરિક માળખા પર બોમ્બમારો કરવા પર બે અઠવાડિયાની મુદતની જાહેરાત કર્યા પછી થયો છે. ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે, વિવાદિત મુદ્દાઓ પર ઈરાન સાથે એક કરાર થયો છે. તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ, ટ્રુથ સોશિયલ પર, તેમણે જણાવ્યું હતું કે આ દ્વિપક્ષીય યુદ્ધવિરામ હશે, જે ઈરાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને તાત્કાલિક અને સુરક્ષિત રીતે ફરીથી ખોલવા માટે સંમત થાય તેના પર નિર્ભર રહેશે.

વિશ્વના ક્રૂડ ઓઇલ અને ગેસ પુરવઠાનો આશરે 20 ટકા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થાય છે, પરંતુ પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધને કારણે તે લગભગ બંધ થઈ ગયો છે જેના કારણે વિશ્વભરમાં અશાંતિ ફેલાઈ છે અને ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં તીવ્ર વધારો થયો છે. ખાસ કરીને, ડબ્લ્યુટીઆઈ ક્રૂડના ભાવમાં 70 ટકાનો વધારો થયો છે.

યુદ્ધવિરામની જાહેરાત છતાં, નિષ્ણાતો માને છે કે તેલ માળખા માટે સંપૂર્ણપણે કામગીરી શરૂ કરવી મુશ્કેલ બનશે. યુદ્ધને કારણે તેલ માળખાને ભૌતિક નુકસાન ઝડપથી થવાની શક્યતા નથી. ખાસ કરીને, યુદ્ધને કારણે બંધ થયેલા તેલ કુવાઓ ફરીથી શરૂ કરવામાં, ક્રૂ અને જહાજોને સ્થાનાંતરિત કરવામાં અને રિફાઇનરી ઇન્વેન્ટરીઓનું પુનઃનિર્માણ કરવામાં નોંધપાત્ર સમય લાગશે. તેથી, તેલ બજારમાં આ ઘટાડો થોડા સત્રોમાં જ ઓગળવા લાગશે, અને ક્રૂડ તેલ ફરી એકવાર 100 ડોલર ના ચિહ્નની નજીક અથવા તેનાથી ઉપર વેપાર કરશે.

ટીએનવી ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસીસના સીઈઓ તારકેશ્વર નાથ વૈષ્ણવ કહે છે કે, લાંબા સમય સુધી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો થવાથી ભારતની ચાલુ ખાતાની ખાધ વધી શકે છે અને રાજકોષીય ખાધના લક્ષ્યાંકને અસર થઈ શકે છે. વધુમાં, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો થવાથી ભારતીય ચલણ નબળું પડી શકે છે, ફુગાવો વધી શકે છે અને વિદેશી મૂડીના પ્રવાહમાં વધારો થઈ શકે છે. તેવી જ રીતે, અર્થતંત્ર પર વધતા દબાણથી શેરબજારમાં અનિશ્ચિતતા સર્જાઈ શકે છે, કારણ કે સરકારે સબસિડી, વ્યાજ દર અને રૂપિયા-ડોલર વિનિમય દર પર થતી અસર અંગે કડક નિર્ણયો લેવા પડી શકે છે.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / યોગિતા પાઠક / મુકુન્દ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / ડો.હિતેશ એન.વ્યાસ