જામનગર, 09 નવેમ્બર (હિ.સ.) : દિવાળીના તહેવાર દરમિયાન જામનગર શહેરમાં એક તરફ હર્ષોલ્લાસ અને રોશનીનો માહોલ જોવા મળ્યો હતો, તો બીજી તરફ આતશબાજીના કારણે આગ અને પ્રદૂષણની ગંભીર સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. છેલ્લા ૨૪ કલાકના સમયગાળા દરમિયાન શહેરમાં આગ લાગવાના કુલ ૮૮ બનાવો નોંધાયા હતા. ફાયર વિભાગની ટીમોએ આખી રાત સતત કામગીરી કરીને આગ પર કાબૂ મેળવ્યો હતો. આ ઘટનાઓમાં કોઈ જાનહાનિ નોંધાઈ નથી, પરંતુ શહેરની હવાની ગુણવત્તા જોખમી સ્તરે પહોંચી ગઈ હતી.

દિવાળીની રાત્રે ફટાકડાના તણખા અને અન્ય કારણોસર રહેણાક વિસ્તારો, ખુલ્લી જગ્યાઓ, દુકાનો અને ગોડાઉનો પાસે આગ લાગવાના બનાવો બન્યા હતા. શહેરમાં સાત રસ્તા, ગુલાબનગર, ગોકુલનગર, દિગ્જામ, વાલસુરા અને રણજીતસાગર રોડ સહિતના વિવિધ વિસ્તારોમાંથી ફાયર વિભાગને સતત કોલ મળતા રહ્યા હતા. ફાયર બ્રિગેડના કર્મચારીઓએ એક સ્થળેથી બીજા સ્થળે દોડી જઈને સ્થિતિ પર કાબૂ મેળવ્યો હતો. સતત આતશબાજીના કારણે ફાયર વિભાગ માટે આખી રાત કસોટીપૂર્ણ રહી હતી.

બનેલી તમામ ઘટનાઓમાં બે બનાવો મુખ્ય અને ગંભીર સ્વરૂપના હતા. નવાગામ ઘેડ વિસ્તારમાં આવેલા એક મંડપના ગોડાઉનમાં આગ લાગી હતી, જેમાં જ્વલનશીલ સામગ્રી હોવાના કારણે કામગીરી જટિલ બની હતી. આ ઉપરાંત, નંદનવન પાર્ક વિસ્તારમાં પ્લાસ્ટિકના ભંગારના જથ્થામાં આગ ભભૂકી ઊઠી હતી. પ્લાસ્ટિકમાં આગ ઝડપથી પસરવાનો ભય હોવા છતાં ફાયર ટીમોએ સમયસર પહોંચીને મોટી હોનારત ટાળી હતી. આ તમામ બનાવોમાં આસપાસના વિસ્તારોને નુકસાન થતાં અટકાવવામાં આવ્યું હતું અને રાહતની બાબત એ રહી કે કોઈ વ્યક્તિને ઈજા કે મૃત્યુ થયું નથી.

આતશબાજીની ગંભીર અસર જામનગરની હવાની ગુણવત્તા પર પડી હતી. મધરાતના સમયે ફટાકડાના ધુમાડા અને રજકણોના કારણે શહેરનો એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI) ૬૫૦થી પણ ઉપર પહોંચી ગયો હતો. જોકે, સવાર થતાં ફટાકડાનું પ્રમાણ ઘટતાં પ્રદૂષણમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. આમ છતાં, ૯ નવેમ્બરના રોજ સવારે ૮:૨૧ વાગ્યે પણ જામનગરનો AQI ૩૩૪ નોંધાયો હતો, જેમાં PM2.5નું પ્રમાણ ૨૪૨ અને PM10નું પ્રમાણ ૨૯૧ માઇક્રોગ્રામ પ્રતિ ઘનમીટર રહ્યું હતું. આ આંકડા હવા પ્રદૂષણની 'જોખમી' શ્રેણી દર્શાવે છે.

આગના આ ૮૮ બનાવો તહેવારો દરમિયાન આગ સુરક્ષા અંગે વિશેષ સાવચેતી રાખવાની જરૂરિયાત દર્શાવે છે. ખાસ કરીને પ્લાસ્ટિક, કચરો કે ગોડાઉન જેવી જ્વલનશીલ સામગ્રી નજીક ફટાકડા ફોડતી વખતે રાખવામાં આવતી સામાન્ય બેદરકારી પણ મોટા અકસ્માતમાં પરિણમી શકે છે. આ વખતે સદનસીબે જાનહાનિ ટળી છે, પરંતુ ભવિષ્ય માટે આ બનાવો ગંભીર ચેતવણીરૂપ છે.

---------------

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / Dhaval Nilesh bhai bhatt