નવી દિલ્હી, 23 ઓગસ્ટ (હિ.સ.) પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આજે રાષ્ટ્રીય અવકાશ દિવસ પર કહ્યું કે, ''ભારતનો ઝડપથી ઉભરી રહેલો ખાનગી અવકાશ ક્ષેત્ર વૈશ્વિક રોકાણકારોના આકર્ષણનું કેન્દ્ર છે.'' જ્યારે, ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંસ્થા (ઇસરો)ના અધ્યક્ષ ડો. વી. નારાયણને ચંદ્રયાન-3ની દક્ષિણ ધ્રુવ નજીક સફળ સોફ્ટ લેન્ડિંગ, તેમાંથી મળેલા વૈજ્ઞાનિક ડેટા અને 140 કરોડ ભારતીયોને પ્રેરિત કરવાને મોટી ઉપલબ્ધિ ગણાવી.

પ્રધાનમંત્રી મોદીએ એક્સ પર દેશવાસીઓને શુભેચ્છાઓ પાઠવતા કહ્યું કે, અવકાશ ક્ષેત્રમાં ભારતનો વધતો વૈશ્વિક પ્રભાવ, ખાસ કરીને ખાનગી અવકાશ ક્ષેત્રની ઝડપથી વધતી ભૂમિકાએ દેશને દુનિયાભરના રોકાણકારો માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર બનાવી દીધો છે. તેમણે કહ્યું કે, ભારત અવકાશના ક્ષેત્રમાં વૈશ્વિક સ્તરે સતત પોતાની હાજરી મજબૂત કરી રહ્યું છે અને આ દેશના અવકાશ કાર્યક્રમની વધતી તાકાતમાં સ્પષ્ટપણે દેખાય છે. તેમણે નવી ટેકનોલોજી વિકસાવી રહેલી જનરેશન ઝેડની પણ ભરપૂર પ્રશંસા કરી.

તેમણે પોતાના ભાષણોનો એક વીડિયો શેર કરતા કહ્યું કે, ''મેં અયોધ્યામાં કહ્યું હતું કે, આ પરિવર્તનના એક નવા ચક્રની શરૂઆત છે. આ નવા ચક્રમાં ભારત વૈશ્વિક વ્યવસ્થામાં પોતાની અવકાશ ઉપસ્થિતિનો સતત વિસ્તાર કરી રહ્યું છે અને આ આપણા અવકાશ કાર્યક્રમમાં સ્પષ્ટપણે દેખાય છે.'' પ્રધાનમંત્રી મોદીએ કહ્યું કે, ભારતે 2047 સુધીમાં વિકસિત રાષ્ટ્ર બનવાનો સંકલ્પ લીધો છે અને આ લક્ષ્યને હાંસલ કરવામાં અવકાશ ક્ષેત્રની ભૂમિકા અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે. પ્રધાનમંત્રીએ કહ્યું કે, અવકાશ વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીમાં ભારતની વધતી ક્ષમતા દેશની વ્યાપક વિકાસ યાત્રાનો મહત્વનો ભાગ બની રહી છે.

પ્રધાનમંત્રી મોદીએ દેશના ખાનગી અવકાશ ક્ષેત્રની ઉપલબ્ધિઓની પણ પ્રશંસા કરી. તેમણે કહ્યું કે, ''ભારતની ખાનગી અવકાશ પ્રતિભા દુનિયામાં પોતાની અલગ ઓળખ બનાવી રહી છે. આજે ભારતનો અવકાશ ક્ષેત્ર વૈશ્વિક રોકાણકારો માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર બની ગયો છે.'' તેમણે કહ્યું કે ખાનગી કંપનીઓ અને સ્ટાર્ટઅપ્સની વધતી ભાગીદારીથી ભારતના અવકાશ ઇકોસિસ્ટમને નવી ગતિ મળી છે. આનાથી દેશમાં અવકાશ સંબંધિત ટેકનોલોજી, નવીનતા અને રોકાણ માટે નવી તકો ઊભી થઈ રહી છે.

તેમણે કહ્યું કે ઇસરોની સફળતા ભારતની આગામી પેઢીના વૈજ્ઞાનિકોને પ્રેરિત કરી રહી છે. ઇસરોની ઉપલબ્ધિઓ જોઈને દેશના ઘણા બાળકો એવું સપનું જોવા લાગ્યા છે કે મોટા થઈને તેઓ પણ વૈજ્ઞાનિક બનશે. અવકાશ અભિયાનોની સફળતાએ બાળકો અને યુવાનો વચ્ચે વિજ્ઞાન, ટેકનોલોજી અને સંશોધન પ્રત્યેની રુચિ વધારવાનું કામ કર્યું છે.

આ અવસરે ઇસરોના અધ્યક્ષ અને અવકાશ વિભાગના સચિવ ડો. વી. નારાયણને ભારતને અવકાશ ક્ષેત્રમાં વૈશ્વિક નેતૃત્વની દિશામાં આગળ વધારવા માટે નવીનતા, સહયોગ અને મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્યો નક્કી કરવા પર ભાર મૂક્યો. અમદાવાદમાં ત્રીજા રાષ્ટ્રીય અવકાશ દિવસ સમારોહ દરમિયાન તેમણે ભારતના અવકાશ કાર્યક્રમની સાધારણ શરૂઆતથી લઈને આજની ઉપલબ્ધિઓ સુધીની સફરને પણ યાદ કરી. તેમણે કહ્યું કે, 'જ્યારે અમે દેશનો અવકાશ કાર્યક્રમ શરૂ કર્યો હતો, ત્યારે રોકેટના પુર્જાઓને જૂની સાયકલો પર લઈ જવામાં આવતા હતા. અમારી પાસે કોઈ બીજું વાહન નહોતું. તે અત્યંત સાધારણ શરૂઆતથી આગળ વધતા આજે અમે નવ ક્ષેત્રોમાં દુનિયામાં નંબર એક સ્થાન પર પહોંચી ચૂક્યા છીએ.'

ડો. નારાયણને ચંદ્રયાન-3ની ઐતિહાસિક ઉપલબ્ધિનો ઉલ્લેખ કરતા કહ્યું કે મિશને ચંદ્રના દક્ષિણ ધ્રુવ નજીક સફળ સોફ્ટ લેન્ડિંગ કરી. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે ચંદ્રયાન-3ની ઉપલબ્ધિ ફક્ત ચંદ્રની સપાટી પર સુરક્ષિત ઉતરવા સુધી સીમિત નથી. મિશન દરમિયાન મોટી માત્રામાં મહત્વપૂર્ણ વૈજ્ઞાનિક ડેટા પ્રાપ્ત થયા છે. તેમણે જણાવ્યું કે, ચંદ્રયાન-3થી પ્રાપ્ત થયેલો સંપૂર્ણ ડેટા દુનિયાભરના વૈજ્ઞાનિક સમુદાય માટે ઉપલબ્ધ કરાવી દેવામાં આવ્યો છે, જેથી વૈજ્ઞાનિકો આ ડેટાનો ઉપયોગ ચંદ્ર સંબંધિત સંશોધન અને નવી શોધો માટે કરી શકે. ઇસરોના અધ્યક્ષે કહ્યું કે ચંદ્રયાન-3ની મુખ્ય ઉપલબ્ધિઓમાંની એક એ પણ છે કે, આ મિશને દુનિયાભરમાં હાજર 140 કરોડ ભારતીયોને પ્રેરિત કર્યા.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / મુકુંદ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / માધવી વ્યાસ