તેહરાન/વોશિંગ્ટન/કિવ, નવી દિલ્હી, 26 જુલાઈ (હિ.સ.). 28 ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલા ઈરાન સાથેના યુદ્ધના અંતના સકારાત્મક સંકેતો બહાર આવ્યા છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે રાજદ્વારી વાટાઘાટોમાં પ્રગતિ થઈ છે. શુક્રવારે રાત્રે, યુએસ સમય મુજબ ઈરાને રાહતનો શ્વાસ લીધો. યુએસ સેનાએ હુમલો અટકાવ્યો. હુથી બળવાખોરો અચળ રહ્યા. આના કારણે પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય પૂર્વ) માં સતત તણાવ વધી રહ્યો છે. ઈરાન યુક્રેનથી ખૂબ નારાજ છે. તેણે કેસ્પિયન સમુદ્રમાં યુક્રેનિયન આક્રમણની નિંદા કરતા રાજદ્વારીઓને બોલાવ્યા.

અલ જઝીરા, સીએનએન અને સીબીએસ ન્યૂઝના અહેવાલો અનુસાર, ઓમાન અને ઈરાન વચ્ચે રાજદ્વારી વાટાઘાટોમાં પ્રગતિ થઈ છે. બંને દેશોએ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અને પ્રદેશમાં પોતપોતાના પ્રાદેશિક પાણી ફરીથી ખોલવાની ચર્ચા કરી છે. સૂત્રોએ સંકેત આપ્યો છે કે, વસ્તુઓ સકારાત્મક દિશામાં આગળ વધી રહી છે. અંતિમ કરાર સુધી પહોંચવામાં થોડો સમય લાગી શકે છે. ઓમાની અધિકારીઓએ શુક્રવારે વાટાઘાટો માટે તેહરાનની મુલાકાત લીધી.

આ રાજદ્વારી પહેલ અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના બોમ્બમારા રોકવાના નિર્ણય પછી આવી હોવાનું કહેવાય છે. અમેરિકન સેનાએ સતત 13 રાત સુધી ઈરાન પર બોમ્બમારો કર્યો. ટ્રમ્પના નિર્ણય બાદ, અમેરિકન સેનાએ 14મી રાત્રે ઈરાન પર હુમલો કર્યો ન હતો. વ્હાઇટ હાઉસ અને યુએસ સેન્ટ્રલ કમાન્ડ (સેન્ટકોમ) એ આ બાબતે કોઈ ટિપ્પણી કરી ન હતી. અમેરિકન અધિકારીઓએ કહ્યું હતું કે, રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પ ઓમાન અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલી વાટાઘાટો પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યા છે.

એવું પણ કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે, ઈરાન અને અમેરિકા બંને હાલમાં યુદ્ધવિરામ સુધી પહોંચવાનો માર્ગ શોધી રહ્યા છે. મધ્યસ્થી કરનારા દેશોએ બંનેને મનાવવાનો પ્રયાસ કર્યો છે. નોંધપાત્ર રીતે, અમેરિકા અને ઈરાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના નિયંત્રણ અંગેના પોતાના વલણને બદલવા તૈયાર નથી. ઈરાન વાણિજ્યિક જહાજો પાસેથી બળજબરીથી ટોલ વસૂલવા માંગે છે. ઈરાની બંદરોની યુએસ નૌકાદળની નાકાબંધી આ બનતા અટકાવી રહી છે.

અમેરિકાના સાથી યુક્રેન પણ આ દરિયાઈ સંઘર્ષમાં કૂદી પડ્યું છે. કેસ્પિયન સમુદ્રમાં ઈરાની જહાજ પર થયેલા હુમલાથી ઈરાન ગુસ્સે છે, જેમાં ઓછામાં ઓછા એક નાવિકનું મોત થયું હતું અને બીજાને ઈજા થઈ હતી. ઈરાને યુક્રેનિયન રાજદ્વારીઓને બોલાવ્યા છે. ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયે આ હુમલાની નિંદા કરી છે અને ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. મંત્રાલયે એક વરિષ્ઠ યુક્રેનિયન રાજદ્વારીને બોલાવીને તેને યુએન ચાર્ટરના ઉલ્લંઘન તરીકે વખોડી કાઢ્યું. વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ EUના વિદેશ નીતિ વડા સાથે ફોન પર વાત કરી અને યુએન સુરક્ષા પરિષદને આ હુમલાનો જવાબ આપવા વિનંતી કરી.

સેન્ટકોમ એ એક્સ-પોસ્ટમાં જણાવ્યું હતું કે, તે ઈરાની બંદરોની નાકાબંધીના ભાગ રૂપે એક ટેન્કરમાં ચઢી ગયો અને તેનું નિરીક્ષણ કર્યું. પોસ્ટ અનુસાર, આજે સવારે, કોમોરોસ-ધ્વજવાળા એમટી ચારમિનાર ટેન્કરને અરબી સમુદ્રમાં ચઢી ગયો અને તેનું નિરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું. ત્યારબાદ ટેન્કરને આગળ વધવા દેવામાં આવ્યું. ગઈકાલે, મોઝામ્બિક-ધ્વજવાળા એમટી લેવિન ટેન્કરને ઓમાનના અખાતમાં અટકાવવામાં આવ્યું અને તેનું નિરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું. સેન્ટકોમ એ જણાવ્યું હતું કે, ટેન્કર ઈરાન તરફ જઈ રહ્યું હતું. સેન્ટકોમે જણાવ્યું હતું કે, ઈરાની બંદરોની નાકાબંધી સંપૂર્ણ બળમાં છે.

યુક્રેને રશિયન જહાજોને નિશાન બનાવવાનો સ્વીકાર કર્યો છે, જેમાંથી કેટલાક ઈરાનને પુરવઠો પહોંચાડી રહ્યા હતા. યુક્રેનિયન રાષ્ટ્રપતિ ઝેલેન્સકીએ રશિયા પર મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાનના લશ્કરી અભિયાનને ટેકો આપવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. દરમિયાન, યમનના હુથી બળવાખોરોએ સાઉદી નેતૃત્વ હેઠળના ગઠબંધનના હોદેદાહ બંદર અને કમર ટાપુ પરના હુમલાઓના જવાબમાં લાલ સમુદ્ર કિનારે જીઝાન અને યાનબુમાં સાઉદી અરામકોના તેલ સુવિધાઓ પર મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલા કર્યા છે.

ઝેલેન્સકીએ શનિવારની પોસ્ટમાં જણાવ્યું હતું કે, તેઓ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે પુરાવા શેર કરશે જે દર્શાવે છે કે રશિયા ઇરાનને મધ્ય પૂર્વમાં યુએસ બેઝને નિશાન બનાવવામાં મદદ કરી રહ્યું છે. જુલાઈની શરૂઆતથી, અમે ગલ્ફ દેશો અને ત્યાં યુએસ લશ્કરી બેઝનું સક્રિય રશિયન સેટેલાઇટ સર્વેલન્સ જોયું છે, ઝેલેન્સકીએ કહ્યું અને ઉમેર્યું કે, આ છબીઓ પછી ઈરાનને ટ્રાન્સમિટ કરવામાં આવે છે. યુક્રેનિયન રાષ્ટ્રપતિ ઝેલેન્સકીએ કહ્યું, 19 અને 20 જુલાઈના રોજ, બહેરીનમાં બે એર બેઝ, જોર્ડનમાં એક અને કુવૈતમાં એક એર બેઝ પર લશ્કરી તૈયારીઓની છબીઓ રશિયન ઉપગ્રહો પર કેદ કરવામાં આવી હતી.

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / મુકુંદ

હિન્દુસ્થાન સમાચાર / માધવી વ્યાસ